Əmr Musa: XXI əsrdə qlobal təhlükəsizlik anlayışı yenidən müəyyənləşdirilməlidir
XXI əsrdə qlobal təhlükəsizlik anlayışı artıq yalnız böyük dövlətlərin müəyyən etdiyi çərçivədə müzakirə oluna bilməz.
Bunu Ərəb Liqasının keçmiş baş katibi, Misirin sabiq xarici işlər naziri Əmr Musa bildirib.
Onun sözlərinə görə, XX əsrdə qlobal təhlükəsizlik əsasən supergüclərin müəyyən etdiyi və digər ölkələrə təqdim etdiyi model əsasında formalaşıb.
Lakin bu yanaşma artıq dövrün tələblərinə cavab vermir.
Əmr Musa qeyd edib ki, həm qlobal Şimal, həm də qlobal Cənub daxilində müxtəlif mövqelər və fikir ayrılıqları olsa da, hər iki qrup daxilində ortaq yanaşmalar da formalaşır.
Bu baxımdan, qlobal təhlükəsizliyin məzmunu Şimal və Cənubun birgə müzakirəsi ilə müəyyənləşdirilməlidir.
O vurğulayıb ki, bu məsələ yalnız ABŞ və Çin, yaxud yalnız Qərb və Şərq arasında müzakirə olunan mövzu olmamalıdır.
Onun fikrincə, qlobal Cənub da beynəlxalq təhlükəsizlik və yeni dünya nizamı ilə bağlı debatların tamhüquqlu iştirakçısına çevrilməlidir.
“Qlobal təhlükəsizlik anlayışını müəyyənləşdirərkən qlobal Cənubun mövqeyi mütləq nəzərə alınmalıdır”, — o bildirib.
Əmr Musanın sözlərinə görə, XXI əsrdə qlobal təhlükəsizliyin nə demək olduğu hələ tam müəyyənləşdirilməyib.
Məhz bu səbəbdən beynəlxalq ictimaiyyət tez-tez yenidən XX əsrin düşüncə tərzinə və yanaşmalarına qayıdır.
Gülnar Nazimqızı