Aİ-nin Rusiya neftinin tədarükünə embarqosu qüvvəyə minir

Embarqo şərtləri

Hələ iyunda Avropa İttifaqı Rusiya Federasiyasına qarşı 6-cı sanksiyalar paketini, o cümlədən dekabrın 5-dən Rusiya neftinin dənizdən və fevralın 5-dən neft məhsullarının tədarükünə təxirə salınmış embarqonu qəbul etdi və sentyabrda G7-nin maliyyə nazirləri bu sanksiyaları tətbiq etmək niyyətlərini açıqladılar. . Bolqarıstan Rusiya neftini və neft məhsullarını dəniz yolu ilə 2024-cü ilin sonuna qədər, Xorvatiya isə  2023-cü ilin sonuna kimi qəbul edə biləcək.

Eyni zamanda, bir neçə Avropa ölkəsi Rusiya boru kəməri neftini almağa davam edəcək. Coğrafi vəziyyətinə görə Rusiya resurslarına alternativi olmayan Aİ dövlətləri üçün neft kəmərləri ilə neft idxalına istisnalar nəzərdə tutulub.

Dünya neft bazarında demək olar ki, 11% paya malik Rusiya Səudiyyə Ərəbistanından sonra ikinci ixracatçıdır: Federal Gömrük Xidmətinin məlumatına görə, 2021-ci ildə Rusiya  36 ölkəyə 229,9 milyon ton neft ixrac edib. Çinin 70 milyon tonu, tədarükün 47%-i və ya 108,1 milyon tonu Aİ ölkələrinin payına düşüb. Ötən il dəniz yolu ilə qeyri-MDB ölkələrinə neft tədarükü təxminən yarısı - 118,5 milyon ton təşkil edib.

Beynəlxalq Enerji Agentliyinin məlumatına görə, oktyabra qədər Aİ ölkələri artıq Rusiya neftinin idxalını sutkada 1,1 milyon barel azaldaraq 1,4 milyon barelə, Rusiya embarqosunun qüvvəyə minməsindən sonra isə 1,1 milyon barel azaldıb. neft və 1 mln. barel neft məhsulları istehsal edib.

Argus agentliyinin məlumatına görə, əksər Avropa ölkələri hələ embarqodan əvvəl Rusiyadan neftin dənizə tədarükündən imtina ediblər. Oktyabrda Rusiyadan Aİ ölkələrinə dəniz neft tədarükünün həcmi iki dəfə azalaraq yanvarda sutkada 1,6 milyon bareldən 770 min barelə düşüb. "Argus” şirkətinin MDB-də konsaltinq üzrə vitse-prezidenti Sergey Aqibalov bildirib ki, ümumilikdə Rusiya şirkətləri neftin Asiyaya göndərilməsində, axınların istiqamətinin dəyişdirilməsində çox uğurlu olub.

Niyə qiymət həddi lazımdır

Qiymət həddinin tətbiqi mahiyyət etibarı ilə Aİ-nin Rusiya neftinin tədarükünün maliyyələşdirilməsini və sığortasını tamamilə qadağan edən ilk planının yumşaldılması və neftin qiymətinin kəskin artmasının qarşısını almaq cəhdidir. G7 təşəbbüsü dəstəkləyən ölkələrlə birlikdə dünyanın əksər nəqliyyat şirkətləri və sığortaçılarına nəzarət edir.

Avropa Komissiyasının rəhbəri Ursula fon der Leyenin dediyi kimi, tavan "Rusiyanın gəlirlərini əhəmiyyətli dərəcədə azaldacaq və dünya enerji qiymətlərini sabitləşdirəcək”.


Qiymət tavanının ölçüsü ilə bağlı qərar yalnız dekabrın 3-də Aİ-nin Rəsmi Jurnalında dərc olunub. Neft məhsulları üzrə limit fevralın 5-dən qüvvəyə minməlidir və sonra müəyyənləşəcək.

ABŞ Maliyyə Nazirliyinin məlumatına görə, 60 dollar səviyyəsi Rusiyanın dünya bazarına neft tədarükünü davam etdirə bilməsi üçün kifayətdir, çünki bu, hasilatın maya dəyərindən yüksəkdir və Rusiya neftinin satış qiymətləri ilə müqayisə oluna bilər. Bununla belə, onlar hər iki aydan bir qiymət tavanını nəzərdən keçirməyi planlaşdırırlar və onun daha hansı səviyyədə təyin oluna biləcəyi böyük sualdır.

Rusiyanın Urals nefti indi bu səviyyədən aşağı qiymətə satılır - Argus agentliyinin məlumatına görə, bir barel üçün 50 dollar regionda, Brent-ə təxminən 30 dollar endirimlə. Maliyyə Nazirliyinin məlumatına görə, yanvar-noyabrda Urals neftinin orta qiyməti 78,32 dollar/barel, noyabrda isə 66,47 dollar təşkil edib.

Qanunu pozanlara cəza tətbiq ediləcək

"Tankerlərə ticarət və ya daşınma ilə bağlı texniki yardım, texniki xidmət, maliyyə xidmətləri göstərmək, o cümlədən gəmilər arasında üçüncü ölkələrə (AB-nin qeydinə daxil edilməyən) xam neft və ya neft məhsullarının verilməsi qadağandır"  - Aİ sənədində deyilir. Eyni zamanda, Rusiyada istehsal olunmayan və Rusiya vətəndaşına və ya şirkətinə məxsus olmayan neftin Rusiya ərazisindən tranzitlə daşınması tavandan yuxarı qiymətə mümkündür.



www.anews.az