Rusiya “xarici agentlər” qanununu sərtləşdirəcək

Rusiya parlamenti "xarici agentlər” qanununun sərtləşdirilməsinə səs verib.  Bu barədə Əl-Cəzirə xəbər agentliyi məlumat yayıb.

Qanun layihəsində bildirilib ki, xaricdən maliyyə və ya hər hansı dəstək alan istənilən şəxs "xarici agent” təyin edilə bilər.

Rusiya parlamentinin aşağı palatası prezident Vladimir Putinin Rusiya xalqını "satqınlardan” ehtiyatlamağa çağırdığı bir vaxtda "xarici agentlər”ə qarşı ölkə qanunlarını daha da sərtləşdirən qanun layihəsini ilkin olaraq təsdiqləyib.

Rusiyanın xarici agentlər haqqında ilk qanunu 2012-ci ildə qəbul edilib. O vaxtdan bu qanun qeyri-kommersiya təşkilatlarını, media qurumlarını, jurnalistlər və fəallar da daxil olmaqla ayrı-ayrı Rusiya vətəndaşlarını əhatə edəcək şəkildə genişləndirilib.

Çərşənbə axşamı ilk üç oxunuşda 17 əleyhinə 346 səslə qəbul edilən qanun layihəsində deyilir ki, xaricdən maliyyə və ya hər hansı digər dəstək alan istənilən şəxs xarici agent təyin edilə bilər.

Qanun Rusiyanın fevralın 24-də Ukraynanı işğal etməsindən sonra güclənən və Moskvanın Qərbin sanksiyalar dalğasına məruz qalmasına səbəb olan Qərbə qarşı düşmənçilik və etimadsızlıq mühitini əks etdirir.

Qanun layihəsinin həmmüəllifi Andrey Luqovoy Dövlət Dumasında çıxışında adı açıqlanmayan müxtəlif rus ictimai xadimlərini Böyük Britaniyada "xüsusi təhsil” almaqda ittiham edib və o, Rusiyanı daxildən məhv etmək cəhdində ittiham edib.

"Onların qarşısına hansı vəzifələr qoyulub? Hansı sənədləri imzalayırlar? Biz bunu təfərrüatı ilə araşdırmalıyıq”, - Luqovoy bildirib.

Qanun layihəsi həmçinin "xarici agentlə əlaqəli şəxslər”in yeni kateqoriyasını təqdim edir. Luqovoy əvvəllər demişdi ki, bu kateqoriyaya xarici agentlərin qohumları və ya onlara fəaliyyətlərini həyata keçirməyə kömək edən digər şəxslər daxil ola bilər.

Soyuq Müharibə dövründə casusluq mənasını daşıyan "xarici agent” termini Rusiya tərəfindən xaricdən dəstək alaraq siyasi fəaliyyətlə məşğul olduğunu düşündüyü insanlar və təşkilatlar üçün düşmənçilik etiketi kimi istifadə olunur.

Qanunun sərtləşdirilməsi Rusiyanın Ukraynadakı müharibəsinə təxminən 15 həftədir.

Putin mart ayında Qərbin Rusiyanı alt-üst etmək üçün "beşinci kolon”dan istifadə etməyə çalışdığını söylədi və bəyan etdi ki, ruslar "həqiqi vətənpərvərləri hər zaman pis və satqınlardan ayıra biləcəklər”.

Xarici agentlərdən qanunla tələb olunur ki, istənilən nəşrləri, o cümlədən sosial mediada, uzun müddətli imtina ilə etiketləsinlər, mütəmadi olaraq gəlirləri və xərcləri haqqında məlumat versinlər və maliyyə yoxlamalarından keçsinlər.

Qanun layihəsinə əsasən, Rusiyanın mediaya nəzarət orqanı Roskomnadzor məhkəmə qərarı olmadan Ədliyyə Nazirliyinin tələbi ilə xarici agentlərin internet saytlarını bloklamaq hüququna malik olacaq.

"Təbii ki, xarici pullar hesabına Rusiyanın daxili işləri ilə məşğul olan təşkilatlar ən ciddi nəzarət altında olmalıdır. Dövr. Bizdə belə təşkilatlarla bağlı yüzlərlə, hətta minlərlə material var”, - hakim "Vahid Rusiya” partiyasından deputat Adalbi Şxaqoşev bildirib.

Hazırda xarici agentlərin siyahısına 166 fiziki və hüquqi şəxs daxildir.

Bu təyinat Almaniyanın Deutsche Welle, müstəqil xəbər saytı Mediazona və Dojd telekanalı da daxil olmaqla media qurumlarını hədəf almaq üçün istifadə edilib.