Deputat POS-terminal komissiyalarının azaldılmasını təklif edir

Azərbaycanda POS-terminal əməliyyatları üzrə komissiyaların azaldılması nağdsız ödənişlərin genişlənməsinə və mikro və kiçik sahibkarların fəaliyyət xərclərinin aşağı düşməsinə kömək edə bilər. Bunu deputat Vüqar Bayramov deyib.

Bayramov hesab edir ki, mövcud tariflər bəzi sahibkarların nağdsız hesablaşmalara marağını azaldır.

Deputatın məlumatına görə, Azərbaycanda POS-terminalların sayı 2020-ci illə müqayisədə 3,2 dəfə artaraq 184,4 minə çatıb. Terminalların 62,1%-i Bakıda yerləşir.

“Hazırda 1 ədəd POS terminala düşən əhali sayı 60 nəfərdir. Hansı ki, Gürcüstanda hər POS terminal 29 nəfərə, Türkiyədə isə 47 nəfərə xidmət göstərir”, - Bayramov bildirib.

Onun sözlərinə görə, Azərbaycanda dövriyyədə olan bank kartlarının sayı da artmaqda davam edir. 2026-cı il mayın sonuna onların sayı 22,8 milyona çatıb. Son 10 ildə bank kartlarının sayı 3,8 dəfə artıb.

Bayramov POS-terminal əməliyyatları üzrə tariflərin region ölkələri ilə müqayisədə yüksək olduğunu bildirib.

“Mastercard-ın Türkiyədə debet və prepaid kartlara tətbiq edilən interçeync tarifləri 0,65%, Qazaxıstanda 0,9–1,3% arasında dəyişdiyi halda, müvafiq göstərici Azərbaycanda 1,14–1,73% arasında dəyişir. Azərbaycanda region ölkələrinə nisbətən daha yüksək interçeync tarifləri tətbiq edilir”, - deputat qeyd edib.

Onun sözlərinə görə, standart müştəri kartları üzrə tariflər Azərbaycanda 1,3-1,8%, Türkiyədə 1,32%, Gürcüstanda 1-1,75%, Qazaxıstanda isə 0,9-1,1% təşkil edir.

Bayramov bildirib ki, yüksək komissiyalar sahibkarların xərclərini artırır və bu xərclər son nəticədə qiymətlərə təsir göstərə bilər.

“Hazırda mikro sahibkarlar üçün 2 faizlik sadələşdirilmiş dövriyyə üzrə vergi güzəştləri tətbiq olunur. Amma POS-terminallardan istifadə üzrə ümumi tariflər hətta vergi dərəcəsindən də çoxdur. Bu o deməkdir ki, bir sıra hallarda nağdsız ödənişlərə üstünlük verən və şəffaf işləmək istəyən mikro sahibkar vergidən daha çox POS-terminaldan istifadəyə görə banklara haqq ödəməlidir. Bu isə mikro sahibkarların nağdsız hesablaşmalara marağını azaldır. POS-terminal tarifləri iqtisadiyyatın ağardılması üçün maneə olmamalıdır”, - o bildirib.

Deputat Mərkəzi Bankı POS-terminal tariflərinə yenidən baxmağa və komissiyaların azaldılması istiqamətində tədbirlər görməyə çağırıb. O, həmçinin daxili interçeync sisteminin genişləndirilməsinin və kart əməliyyatları üzrə tariflərin optimallaşdırılmasının nağdsız ödənişlərin təşviqinə kömək edə biləcəyini qeyd edib.

Bayramovun fikrincə, bu tədbirlər sahibkarların nağdsız hesablaşmalara marağını artıra, iqtisadiyyatın şəffaflaşmasına və qiymətlərin azalmasına şərait yarada bilər.

Gülnar Nazimqızı